การกำหนดหลักเกณฑ์มาตรฐานแพโดยสารเพื่อความปลอดภัยในการทรงตัวของแพโดยสาร

ซึ่งมีรายละเอียด ดังนี้.-

ก. "แพโดยสาร" หมายความว่า แพหรือสิ่งลอยน้ำที่ทำด้วยไม้ หรือวัสดุอื่นที่คล้ายคลึงกันนำมาผูกติดกัน โดยใช้ไม้หรือสิ่งอื่นทำเป็นพื้นวางอยู่บนแพ หรือเป็นทุ่นลอย ทำด้วยเหล็กหรือวัสดุอื่นที่คล้ายคลึงกัน โดยใช้ไม้หรือสิ่งอื่นวางอยู่บนทุ่นลอย สำหรับใช้เป็นยานพาหนะลอยน้ำ

ลักษณะของแพโดยสารเป็นไปตามมาตรฐาน ดังนี้

ข.มาตรฐานของแพโดยสาร ต้องมีลักษณะดังนี้ คือ.-

                1. ขนาดของแพโดยสาร

                    - ถ้าเป็นแพโดยสารจูง ต้องมีขนาดกว้างไม่เกิน 9 เมตร ยาวไม่เกิน 16 เมตร

                    - ถ้าเป็นแพโดยสาร ซึ่งจอดอยู่กับที่ ในกรณีที่ไม่มีการปักเสา ให้มีขนาดความกว้างไม่เกิน 10 เมตร ยาวไม่เกิน 20 เมตร

                2. แพต้องมีราวกั้นรอบแพโดยสารอย่างแข็งแรง ความสูงไม่ต่ำกว่า 1 เมตร

                3. มีที่สำหรับผูกยึดแพโดยสารอย่างแข็งแรง อย่างน้อย 4 แห่ง (กราบละ 2 แห่ง)

                4. มีพวงชูชีพอย่างน้อย 6 พะวง ติดตั้งไว้ในที่มองเห็นได้ชัดเจน และหยิบใช้ได้สะดวก

                5. มีเครื่องลอยน้ำเท่าจำนวนคนที่อยู่บนแพโดยสารติดตั้งไว้ในที่เห็นได้ชัดเจน และหยิบใช้ได้สะดวก

                6. มีเครื่องดับเพลิงชนิดหิ้วเคลื่อนที่ได้ ขนาดน้ำหนักไม่น้อยกว่า 10 ปอนด์ จำนวน 2 เครื่อง

                7. ต้องเขียนจำนวนคนโดยสารที่ได้รับอนุญาตให้บรรทุกได้ ตามที่ระบุไว้ในใบอนุญาต ติดไว้บริเวณ ที่ขึ้น-ลง ของคนโดยสาร ให้เห็นเด่นชัดทั้ง 2 ข้าง

                 8. มีเกณฑ์ระยะกราบพ้นน้ำ วัดจากขอบบนสูงสุดของแพ ถึงระดับน้ำต้องไม่น้อยกว่า 30 เซนติเมตร เมื่อบรรทุกเต็มที่

                 9. สำหรับแพโดยสารที่ใช้บริการอาหาร มีข้อกำหนดมาตรฐานอื่นเพิ่มเติม ซึ่งแพโดยสารทั่วไปไม่จำเป็นต้องมีได้แก่

                    - เตาที่ใช้ในการประกอบอาหาร ควรใช้เตาไฟฟ้าหรือเตาแก๊ส หรือเตาที่ใช้แอลกอฮอร์แข็งเท่านั้น

                    - เตาแก๊สที่ใช้ให้ใช้ถังแก๊สขนาดน้ำหนัก 15 กิโลกรัม ไม่เกิน จำนวน 2 ถัง และถังแก๊สต้องมีลิ้นนิรภัยติดตั้งเพื่อสำหรับปิดท่อแก๊สโดยอัตโนมัติ เมื่อเกิดสายต่อหรือท่อแก๊สขาด

                    - มีถังสำหรับเก็บเศษอาหารขนาดปริมาตรไม่น้อยกว่า 0.2 ลูกบาศก์เมตร ต่อ 1 ถัง โดยจัดให้มี จำนวนถัง 1 ถัง ต่อจำนวนคนโดยสาร 30 คน เพื่อนำเศษอาหารขึ้นไปทิ้งในภาชนะรองรับขยะบนบก

                10. หากแพโดยสารจะเคลื่อนย้ายหรือจอดอยู่ริมฝั่งแม่น้ำ โดยเฉพาะยามค่ำคืนจะต้องมีข้อกำหนด หลักเกณฑ์มาตรฐานเพิ่มเติม ดังนี้.-

                    - ต้องติดไฟสีขาว อย่างน้อย 1 ดวง ให้มองเห็นได้รอบทิศ ติดตั้งอยู่ในที่เด่นชัด

                    - ต้องมีผู้ควบคุมแพ ซึ่งถือประกาศนียบัตรไม่ต่ำกว่าผู้ควบคุมเรือที่มิใช่เรือกล

                    - ต้องมีระบบไฟสว่างจากเบตเตอรี่ หรือจากเครื่องกำเนิดไฟฟ้า

                11. แพโดยสารจะมีคนโดยสารได้ตามจำนวนที่ทางราชการกำหนด โดยกำหนดจำนวนคนโดยสารจากการนำพื้นที่ ที่กำหนดใช้โดยสาร 1 ตารางเมตร ต่อคนโดยสาร จำนวน 1 คน ฉะนั้น หากพื้นที่ของแพที่กำหนดใช้โดยสารมี 30 ตารางเมตร ก็มีคนโดยสารบนแพนั้นได้ จำนวน 30 คน

                12. สิ่งก่อสร้างบนแพโดยสารนั้น ต้องมีอันเดียวและมีความสูงไม่เกิน 3 เมตร ยกเว้นแพโดยสารสองชั้นที่ได้สร้างขึ้นก่อนที่กรมเจ้าท่ากำหนดมาตรฐานนี้ขึ้นใช้บังคับ และในการอนุญาต เจ้าพนักงานจะอนุญาตให้ต่อเมื่อพิจารณาแล้วเห็นว่า แพโดยสารดังกล่าวมีความมั่นคง แข็งแรง และไม่มีสภาพเป็นอันตรายต่อการใช้

                13. แพโดยสารนั้น หากจะลากจูงไปต้องลากจูงไปตามเขตที่เจ้าพนักงานกำหนดไว้ในใบอนุญาตเป็นราย ๆ ไป และห้ามลากจูงแพ เกินกว่า 3 แพ

                14. จัดให้มีถังเก็บของเสียจากห้องน้ำตามขนาดที่เหมาะสม และสามารถสูบถ่ายไปยังภาชนะรองรับบนบก

ค.ข้อกำหนดเพื่อความปลอดภัยในการทางตัวของแพโดยสาร มีดังนี้.-

                1.วัสดุที่ใช้ทำทุ่นลอย

                    - ให้ใช้เหล็กที่มีความหนาไม่ต่ำกว่า 3 มิลลิเมตร

                    - วัสดุอื่นที่มีคุณสมบัติคล้ายคลึงกัน

                2. ทุ่นลอยจะต้องประกอบด้วยฝากั้น หรือผนังกั้นที่ผนึกน้ำ โดยแต่ละฝากั้น

                    - มีระยะห่างกันไม่เกินร้อยล่ะ 20 ของความยาวทุ่นลอย

                    - มีระยะห่างกันไม่เกิน 2.50 เมตร ทั้งนี้ให้ใช้ค่าระยะที่น้อยกว่า

                3. ทุ่นลอยทุกทุ่นลอย จะต้องมีช่องเปิดปิดที่ผนึกน้ำได้ และให้คนลงไปตรวจดูได้

                4. คนโดยสารมีความสำคัญต่อการทรงตัวของแพเช่นกัน ฉะนั้น ในการคำนวณการทรงตัวของแพโดยสารให้ใช้หลักเกณฑ์ตามข้อกำหนดโดยให้ใช้ค่าดังนี้

                    - น้ำหนักคนโดยสารให้ใช้น้ำหนัก 65 กิโลกรัมต่อคนโดยสาร 1 คน

                    - น้ำหนักสัมภาระติดตัวของคนโดยสาร ให้ใช้น้ำหนักสัมภาระ 35 กิโลกรัมต่อคนโดยสาร 1 คน

                5. สำหรับความสูงของแพก็มีความสัมพันธ์กับความปลอดภัยในการทรงตัวของแพโดยสารเช่นกัน

                    - ค่าระยะความสูงของแพ ต้องไม่น้อยกว่า 0.50 เมตร และให้เป็นไปตามที่เจ้าหน้าที่ได้พิจารณาแล้วว่า มีการทรงตัว และความปลอดภัยเพียงพอ

                6. ให้ติดตั้งแผนผังของแพโดยสารไว้ในที่เห็นเด่นชัด และชัดเจน เพื่อแสดงรายการดังนี้

                    - แผนผังแสดงบริเวณพื้นที่การบรรทุก

                    - แผนผังแสดงตำแหน่งที่ติดตั้งเครื่องช่วยชีวิต และอุปกรณ์ประจำแพโดยสาร เช่น เสื้อชูชีพน้ำยาดับเพลิง และอุปกรณ์อื่น ๆ

หากปรากฏว่า แพโดยสารรายใดไม่ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์มาตรฐานแพโดยสาร รวมทั้งไม่ปฏิบัติตามข้อกำหนดเพื่อความปลอดภัยในการทรงตัวของแพโดยสารจะถือว่า แพนั้นมีความไม่ปลอดภัยในการใช้ เจ้าท่ามีอำนาจสั่งห้ามใช้ และให้แก้ไข หากเจ้าของหรือผู้ครอบครองไม่ปฏิบัติตามคำสั่งที่กำหนด เจ้าท่ามีอำนาจที่จะแก้ไขและดำเนินการตามกฎหมายต่อไป

แพโดยสารนั้น จำเป็นต้องมีการจดทะเบียนต่อทางราชการ เพื่อขอรับใบอนุญาตใช้เรือในการใช้แพโดยสาร

ในส่วนของกรมเจ้าท่า ได้มีการออกระเบียบว่าด้วยการออกใบอนุญาตใช้แพโดยสาร พ.ศ.2536 และปรับปรุงแก้ไข พ.ศ.2537 ขึ้นมาใช้บังคับ ทั้งนี้ ก็เพื่อต้องการให้ออกใบอนุญาตใช้แพโดยสารเป็นไปด้วยความเรียบร้อยเจ้าของหรือผู้แทนแพโดยสาร สามารถยื่นคำร้องขออนุญาตใช้แพโดยสารต่อหน่วยงานต่าง ๆ ของกรมเจ้าท่า ดังนี้.-

                1. ในส่วนกลาง กรุงเทพมหานคร ยื่นคำร้องขออนุญาตได้ที่ฝ่ายตรวจท่า กองตรวจการขนส่งทางน้ำ กรมเจ้าท่า แขวงตลาดน้อย เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพฯ

                2. ในส่วนของจังหวัดนครศรีธรรมราช เจ้าของแพโดยสาร หรือ ผู้แทนยื่นคำร้องขออนุญาตได้ที่ สำนักงานเจ้าท่าภูมิภาคที่ 4 สาขานครศรีธรรมราช

การยื่นคำร้องขอใบอนุญาตใช้แพโดยสาร ซึ่งจะนำมากล่าวในที่นี้มีอยู่ 2 ประการ คือ

                1. การขอใบอนุญาตใช้แพโดยสารครั้งแรก

                2. การขอต่ออายุใบอนุญาตใช้แพโดยสาร ซึ่งเคยได้รับใบอนุญาตครั้งแรกมาแล้ว

---

สำนักงานการขนส่งทางน้ำที่ 4 สาขานครศรีธรรมราช โทรศัพท์ : 0 7535 6654